Fordlandia, czyli brazylijska klęska Henry’ego Forda
Wszystko zaczęło się od grzechu pychy. Popełnił go jeden z najbogatszych ludzi w historii świata. Nazywał się Henry Ford. Wydawało się, że wszystko, czego dotknie, zmieni w złoto. I tak było. Z jednym wyjątkiem. Urodzony w 1863 r. w Detroit, w rodzinie imigrantów z Europy, Henry Ford od wczesnej młodości pasjonował się mechaniką. Nie zdobył formalnego wykształcenia, ale jako młody człowiek odbywał praktyki w różnych warsztatach […]
Zagadki tajemniczych zaginięć
– Zniknął jak kamfora – mówi się czasem o kimś, kto niespodziewanie zszedł z oczu, czy to uczestnikom imprezy, czy to w przypadku skorumpowanego polityka, którego własne ugrupowanie postanowiło schować, żeby przestał szkodzić tej czy innej partii – z oczu opinii publicznej. Jak kamfora znikają przestępcy, których policja miała mieć na oku, skorumpowani politycy, niewygodne dokumenty. Można odnieść wrażenie, że kamfora […]
Z wczasów do aresztu
Wyjazd na wczasy w pierwszych latach po II wojnie światowej i w następujących po nich czasach polskiego stalinizmu mógł grozić poważnymi następstwami. Wystarczyło wejść na zakazany szlak, wstąpić na piwo do czechosłowackiego schroniska górskiego stojącego tuż przy granicy albo co gorsza zakupić tam drobne pamiątki. Za takie przewinienia groził areszt i konsekwencje z tytułu nielegalnego przekroczenia granicy, przemytu towarów bez […]
Hitlerowską drogą na podbój Czechosłowacji
Ile osób wie, że w Górach Stołowych znajduje się Droga górska imienia Adolfa Hitlera, a przy jej poboczu spoczywa głaz z inskrypcją o takiej nazwie, wykutą w języku niemieckim? Nie jest to powszechnie znana informacja. Historia bywa przewrotna. Junacy z hitlerowskiej organizacji pracy przymusowej zbudowali w północnej części Gór Stołowych krętą szosę. Połączyła ona dwa powiaty oddzielone przez niezbyt wysoki łańcuch górski. […]
TAJNE KATASTROFY PRL
W PRL-u spadały wojskowe samoloty, tonęły statki, ludzie tracili zdrowie i życie w tajnych kopalniach uranu (działało ich aż siedem). W różnych katastrofach i wypadkach (niezwiązanych z wydarzeniami politycznymi ani celowym działaniem bezpieki) mogło zginąć nawet 2 tys. osób. Nie wiadomo dokładnie, ile osób zostało kalekami. Przez 45 lat komuny Polacy codziennie słyszeli kłamstwa, nie […]
Janina Jankowska świadek historii
Janina Jankowska obchodzi w tym roku 99 urodziny. Pamięta Polskę przedwojenną i świeżo zbudowany warszawski Żoliborz. Pamięta wrzesień 1939, niemieckie represje wobec Warszawiaków i Powstanie, które przeżyła w swojej dzielnicy. Pamięta też powojenną tułaczkę i sowieckie represje. O jej losach i losach Polski opowiada ten tekst. Pani Janina Jankowska z domu Kowalczyk urodziła się na Kruczej […]
Troje dzieci, trzy rodziny, trzy historie
Chore dzieci rodziły się zawsze. Przez wieki ich los był tragiczny – niechciane, odrzucane i porzucane, były powodem do wstydu. Nawet w XX w. trzeba było wielkiej odwagi, by się do nich przyznać. Dziś świat proponuje ich zabicie, zanim się narodzą i nazywa to „prawami kobiet”. Oto historia trójki takich właśnie dzieci. Na początek – rozmowa […]
Gilles de Rais monstrum błękitnej krwi
Wśród mediewistów powszechne jest przekonanie, że de Rais rzeczywiście był winny morderstwa dzieci, nawet jeśli liczba jego ofiar została znacznie przesadzona. Ogromna liczba zeznań przeciwko niemu była miażdżąca, a jego reputacja przetrwała do dziś jako pierwszego znanego seryjnego mordercy w historii. 13 września 1440 r. Jan de Malestroit, biskup Nantes, podpisał pozew, który postawił Gilles’a de […]
Holenderscy męczennicy z Gorkum
Rok 1572 – czyli czas, kiedy zbuntowani Niderlandczycy zaczęli zdobywać znaczną przewagę nad Hiszpanami – był tragiczny dla katolików z północnych regionów Niderlandów. Kalwińscy buntownicy dopuścili się wtedy na nich wielu zbrodni, w sposób szczególny skupiając się na osobach konsekrowanych. Zamordowano wtedy chociażby grupę duchownych w Roemond (23 lipca), Alkmarze (24 czerwca) i Gorkum, na której to właśnie skupimy się w niniejszym […]
Ku Klux Klan z nienawiści do Polaków
Należący do KKK mężczyźni przeprowadzali napady na Polaków czy Włochów – np. uczestników nabożeństw czy procesji, czy choćby zwyczajnych potańcówek. Ich celem było doprowadzenie do sytuacji, aby ci bali się wyjść z domów. Zresztą w domach też mieli się bać. Członkowie Klanu tworzyli „patrole”, które wpadały do prywatnych domów i mieszkań i przeprowadzały w nich […]
